Áskorun til þín

Hin íslenska orðræða er ótrúlega merkilegt fyrirbæri. Sérstaklega orðræða stjórnmálamanna eða ummæli annarra um þá. Þegar rætt er um stjórnmál eða stjórnmálamenn virðist sem allar hömlur séu fjarlægðar - Að ákveðinn hópur Íslendinga hafi tamið sér hömlulausa heift gagnvart stjórnmálamönnum. Svona hefur þetta verið í allnokkur ár og við höfum átt fá svör við þessari heift. Margir hafa rætt hana, bent á hana og sumir jafnvel andmælt henni en það hefur verið eins og högg á vatni.

Svo kemur að því mönnum ofbýður. Að ráðist er að heiftinni af fullri hörku. Henni mætt svona nokkurn veginn við rætur hennar. Og vandlætingin lætur ekki á sér standa: Þeir sem fram að þeim tíma höfðu ekki sagt múkk, ekki hikstað yfir heiftinni í árafjöld, risu nú upp á afturfæturnar sem aldrei fyrr - og þeir skutu (og skjóta enn) úr hríðskotabyssu á sendiboðann.

Punkturinn yfir i-ið var lítil og ekkert extra-ómerkileg færsla umfram margar aðrar, þar sem ráðherra í ríkisstjórn var vændur um mestu hræsni Íslandssögunnar þegar hann (að mati síðuskrifara umræddrar vefsíðu) þóttist vera harmi sleginn yfir hörmulegu hryðjuverki í Noregi. Menn fengu nóg og svöruðu heiftinni.

Og hófst þá vandlætingin.

Að minnsta kosti einn þingmaður stjórnarandstöðunnar gaf tóninn þegar skilaboðum var komið áleiðis að bloggarinn sem svaraði heiftinni væri ótrúlega ósmekklegur að nota atburðina í Noregi til þess að slá keilur á kostnað pólitískra andstæðinga. Að samkennd bloggarans væri ekki sýnileg og engin takmörk fyrir því hversu lágt bloggarinn gæti lagst. Margir aðrir fylgu í kjölfarið. Þessi texti, hvort sem hann er uppruninn hjá þingmanninum eða einhverjum öðrum, endurómaði nær orðrétt um alla fésbókina.

Og athugasemdakerfi bloggarans fylltist af Íslendingum sem tóku að sér að stjaksetja sendiboðann.

Sóðalegastur var tvímælalaust sá sem réðst af fullkomnu hömluleysi á foreldra bloggarans. Orð hans ætla ég ekki að hafa eftir. Það vantaði heldur ekki tvískinnunginn í athugasemdirnar: Það var ósmekklegt að líkja heiftugum mönnum við "geðsjúkan fjöldamorðingja" en

Það er stjórnarstefna flokka eins og Samfylkingarinnar sem elur af sér svona fjöldamorðingja.

sagði einn álitsgjafinn. Fjöldamorðinginn hefur sjálfur lýst því yfir að systurflokkur Samfylkingarinnar í Noregi hafi verið skotmark hryðjuverkaárásarinnar - vegna stefnu sinnar - en maður lifandi, látum okkur ekki detta það í hug að það séu líkindi með íslenskri orðræðu og orðræðu hins norska hryðjuverkamanns. Verum ekki svo ósmekkleg ...

- - -

Þegar ég settist niður til þess að skrifa þessa bloggfærslu höfðu 96 athugasemdir verið skrifaðar við bloggfærsluna og höfundurinn þurfti að grípa til þess á endanum að loka fyrir skráningu athugasemda vegna svívirðinganna sem þar flugu. Samandregin tölfræði athugasemdanna 96 birta okkur eftirfarandi mynstur:

• 34 innlegg réðust að persónum en ræddu alls ekki málefnið (35%)
• 28 innlegg innihéldu verulega óhófleg fúkyrði um þriðja aðila (aðra en höfund bloggfærslunnar eða andlag hennar)
• 25 innlegg innihéldu óhófleg fúkyrði um andlag bloggfærslunnar
• 17 innlegg innihéldu óhófleg fúkyrði um höfund bloggfærslunnar
• 11 innlegg upphöfðu óeðlilega andlag bloggfærslunnar - gerðu það að sárasaklausu fórnarlambi (ekki ósvipað því sem eitt andlaganna gerði sjálft)

og það sem kannski sorglegast er: 35 innlegg innihéldu tvö eða fleiri af ofantöldum atriðum. Það eru 36% allra athugasemda sem skrifaðar voru við bloggfærsluna!

Ég er ein af þeim sem tel mikilvægt fyrir okkur að ræða þetta ástand af fullri alvöru. Að mæta þurfi heiftinni og reyna eigi að útrýma henni - án þess þó að hefta tjáningarfrelsi fólks. Við verðum að temja okkur hömlur, því hömluleysi þjóðfélagsins hefur gengið allt of langt. Það er ekki eðlilegt að 36% athugasemda við eina bloggfærslu sé ómálefnaleg orðræða.

þrjátíu og sex prósent. Það er ein af hverjum þremur athugasemdum.

Ein af hverjum þremur.

Í þessum efnum ætla ég að gera orð einnar athugasemdarinnar að minni mínum:
Ég skora á ykkur öll að svara heiftugri orðræðu í hvert sinn er hún sést. En svara henni ávallt á málefnalegan hátt, ræða efni orðræðunnar, ekki þann sem talar. Því "aðeins með upplýstri umræðu og málefnalegum svörum verður þessi skítkasts umræðuhefð kveðin niður."

Byrjum á okkur sjálfum.